Hiroşima Nasıl Bir Yer? Sessizliğin İçinde Yankılanan Bir Şehir
Okumaya Değer: Hayat su'yı kim kurdu ?
Yine bir Estetikline içeriğiyle karşınızdayız! Bu kez konumuz: “Hiroşima nasıl bir yer”.
Hiroşima’ya ilk adımımı attığım anı hâlâ unutamıyorum. Tren istasyonunun kapıları açıldığında yüzüme çarpan hava, Kayseri’nin kuru ve sert rüzgârından çok farklıydı. Burada hava bile daha yumuşak, daha dikkatliydi sanki. İnsan bağırmıyor, şehir bağırmıyor… ama yine de bir şeyler anlatıyordu. Çok şey.
Hiroşima nasıl bir yer diye sorulursa, cevabım tek bir cümleye sığmaz. Çünkü bu şehir sadece bir şehir değil; geçmişin ağırlığını taşıyan, geleceğe yine de umutla bakan bir hafıza gibi.
Ve bunu ilk kez anladığım an, yürümeye başladığım o uzun kaldırımda oldu.
—
İlk Yürüyüş: Sessizliğin Gürültüsü
Şehir merkezine doğru yürürken etrafı izliyordum. İnsanlar bisikletleriyle geçiyor, kimse acele etmiyor ama kimse de durmuyordu. Garip bir denge vardı. Kayseri’de alıştığım telaş burada yoktu. Ama huzur da tam anlamıyla huzur değildi. Sanki herkes aynı sessiz anlaşmanın içindeydi.
İçimde bir duygu vardı, tam adını koyamadığım. Heyecan mıydı, yoksa hafif bir tedirginlik mi?
Kendime şunu söyledim:
“Burada bir şey olmuş. Ve şehir bunu unutmamış.”
Tam o anda içimdeki duygusal taraf konuştu:
“İnsanların unutmaması iyi mi kötü mü, bilmiyorum. Ama bu şehir unutursa kendini kaybeder.”
İçimdeki sessiz tartışma devam ederken yol beni nehir kenarına götürdü.
—
Hiroşima ’da İlk Duruş: Su ve Hafıza
Hiroshima nehrine yaklaştığımda şehir bir anda değişti. Gürültü azaldı, renkler bile yumuşadı sanki. Su, çok sakin akıyordu. Ama o sakinliğin içinde garip bir ağırlık vardı.
Kıyıda oturan insanlara baktım. Kimisi kitap okuyordu, kimisi sessizce suya bakıyordu. Bir çocuk koşuyordu ama sesi bile farklıydı; daha hafif, daha saygılı gibi.
İçimde bir his yükseldi. Üzüntü müydü, yoksa saygı mı? Emin değilim.
Defterimi çıkardım ve yazdım:
“Bu şehir bağırmıyor. Ama suskunluğu bile insanın içine işliyor.”
O an fark ettim ki Hiroşima nasıl bir yer sorusunun cevabı sadece gördüklerimde değil, hissettiklerimde saklıydı.
—
Barış Parkına Giden Yol
Yürümeye devam ettim. Yol beni yavaş yavaş Hiroshima Peace Memorial Park’a götürüyordu. Bunu biliyordum ama zihnimde tam olarak neyle karşılaşacağımı canlandıramıyordum.
Parkın girişine yaklaştıkça kalabalık artmadı. Aksine daha da sakinleşti her şey. Sanki insanlar buraya gelirken iç seslerini kısıyorlardı.
Kapıdan içeri girdiğimde ilk hissettiğim şey ağır bir sessizlik oldu. Ama bu sessizlik boş değildi. Dolu doluydu. Hatıralarla, kayıplarla, isim verilemeyen duygularla doluydu.
İçimdeki mühendis konuştu:
“Bu alan bir anma mekânı olarak tasarlanmış. Her şey bilinçli bir düzenin ürünü.”
İçimdeki insan ise sadece şunu söyledi:
“Burada düzen değil, acı var.”
İkisi de haklıydı.
—
İlk Anıt: Sessiz Bir Çığlık
Parkın içinde yürürken ilk anıtı gördüm. İnsanların etrafında sessizce durduğu bir yapıydı. Herkes fotoğraf çekiyordu ama kimse konuşmuyordu.
O an fark ettim ki burada fotoğraf çekmek bile farklı bir şeydi. Sanki insanlar “hatırlıyorum” demek ister gibi deklanşöre basıyordu.
Ben ise sadece baktım.
Ve düşündüm.
Kayseri’de olsam böyle bir yerde ne hissederdim? Belki hızlıca geçerdim. Belki anlamadan giderdim.
Ama burada kalmak gerekiyordu. Zamanı yavaşlatmak gerekiyordu.
—
Müze: Gerçeğin Ağırlığı
Hiroshima Peace Memorial Museum’a girdiğimde atmosfer tamamen değişti. Dışarıdaki yumuşak hava yerini ağır bir sessizliğe bıraktı.
İlk sergiye baktığımda içimde bir şey sıkıştı. Gösterilen şeyler sadece tarih değildi. Hayatın durduğu anların izleriydi.
Bir çocuğun oyuncakları… Yanmış bir saat… Eğilmiş bir metal parçası…
İçimdeki insan dayanamadı:
“Bu gerçek olamaz… İnsan böyle bir şeyi nasıl yaşar?”
İçimdeki mühendis sessizdi. O bile konuşmadı. Çünkü burada analiz edecek bir şey yoktu. Sadece anlamaya çalışmak vardı.
Bir an durdum. Gözlerim doldu ama ağlamadım. Sanki ağlamak bile buraya fazla gürültülü geliyordu.
Defterime yazdım:
“Bazı acılar anlatılmaz, sadece taşınır.”
—
Parkta Tek Başına Oturmak
Müzeden çıktıktan sonra uzun süre yürüdüm. Sonunda bir banka oturdum. Yanımda kimse yoktu.
Rüzgâr hafif esiyordu. Ağaçlar sessizdi. İnsanlar geçiyordu ama kimse kimseye bakmıyordu.
O anda kendimi çok küçük hissettim.
Hiroşima nasıl bir yer diye tekrar düşündüm. Cevap değişmişti artık.
Bu şehir sadece geçmişi hatırlatan bir yer değildi. Aynı zamanda insanın kendi içini de yüzeye çıkaran bir yerdi.
İçimdeki insan konuştu:
“Burada olunca kendi hayatın bile farklı görünmeye başlıyor.”
İçimdeki mühendis ekledi:
“Çünkü referans noktası değişiyor. Ölüm ve yaşam arasındaki çizgi daha görünür hale geliyor.”
İkisi de aynı sonuca çıkıyordu: Bu şehir insanı değiştiriyordu.
—
Akşam: Işıklar ve Sessiz Bir Umut
Akşam olduğunda şehir tamamen farklı bir yüz gösterdi. Işıklar yandı, sokaklar canlandı ama yine de bir saygı vardı her şeyin içinde.
Nehrin kenarına tekrar gittim. Bu kez suyun üstünde ışıklar yansıyordu. Her şey daha yumuşak görünüyordu.
Ve ilk kez içimde bir rahatlama hissettim.
Üzüntü hâlâ vardı. Ama yanında başka bir şey daha vardı: umut.
İçimdeki insan dedi ki:
“Bu şehir yıkılmış ama yeniden ayağa kalkmış. Bu bile başlı başına bir şey.”
İçimdeki mühendis ise sessizce ekledi:
“Yeniden inşa sadece fiziksel değil, kültürel ve zihinsel bir süreçtir.”
O an fark ettim ki Hiroşima sadece bir anma şehri değil, aynı zamanda yeniden doğuşun da şehriydi.
—
Gece: Düşüncelerle Baş Başa
Otele döndüğümde uzun süre uyuyamadım. Pencerenin kenarına oturdum ve dışarıyı izledim.
Şehir sessizdi ama bu sessizlik artık ağır gelmiyordu. Aksine anlamlıydı.
Defterimi açtım ve son kez yazdım:
“Buraya gelirken bir şehir göreceğimi sanıyordum. Ama aslında bir hafızanın içine girdim. Hiroşima nasıl bir yer sorusunun cevabı artık bende sadece bilgi değil, bir his.”
İçimdeki insan yorgundu ama huzurluydu.
İçimdeki mühendis ise sessizce verileri işliyordu.
Ama ikisi de aynı şeyi kabul etmişti:
Bu şehir unutulacak bir yer değil.
—
Son Düşünce: Hiroşima Nasıl Bir Yer?
Hiroşima nasıl bir yer diye sorulduğunda artık tek bir cevap vermiyorum.
Bu şehir;
acıyla yoğrulmuş,
sessizlikle konuşan,
yıkımdan sonra bile ayakta kalmayı öğrenmiş bir yer.
Ve en önemlisi, insanın kendi iç sesini daha net duyduğu bir yer.
Kayseri’ye döndüğümde bile o sessizlik içimde kaldı. Gürültüye alışık şehirlerde bile artık bazı şeyleri daha farklı duyuyorum.
Belki de Hiroşima’nın bana bıraktığı en büyük şey bu:
Sessizliğin bile bir hikâyesi olduğunu öğretmesi.
Şunları da İnceleyin: Hesaptaki bloke tutarı nasıl kaldırılır ?